جمعه 30 تير 1396 - 26 شوال 1438
  تغذیه و بهداشت دهان و دندان

 عنوان /موضوع آموزشی : تغذیه و بهداشت دهان و دندان

گروه هدف : مادران - کودکان

مقدمه :

تغذیه و رژیم غذایی نقش مهمی در رشد و نمو دندان ، استحکام استخوان، کنترل بیماریهای حفره دهان دارد و چون دانش آموزان در دوره دبستانی ،دفعات مصرف مواد قندی (شکلات و شیرینیجات) بیشتری دارند به همین علت لازم است به تغذیه کودکان اهمیت زیادی داده شود.برطبق مطالعات بعمل آمده بعضی از موادغذایی نسبت به مواد دیگر خاصیت پوسیدگی زایی بیشتری دارند: از جمله کربوهیدراتها (مواد نشاسته ای و قندی) می باشند. این مواد وقتی با میکروبهای دهان در تماس باشند می توانند PH بزاق را تا حد 5/5 یا کمتر کاهش دهند و آن را اسیدی کنند. میکروبهایی هم که در پلاک میکروبی وجود دارند از این مواد تغذیه می کنند در اثر فعالیت این میکروبها نیز اسید تولید می شود. تولید اسید تقریباَ 2 تا 5 دقیقه پس از خوردن مواد قندی شروع شده و تا حدود یک ساعت پس از آن محیط دهان در حالت اسیدی باقی می ماند تا به حالت عادی برگردد. اسیدی که بعلت خوردن مواد قندی ایجاد می گردد رفته رفته مینای دندان را حل کرده و سبب پوسیدگی دندان می شود.

بطور کلی پوسیدگی زایی موادغذایی تحت تاثیر عوامل زیرمی باشد:

1- شکل موادغذایی (جامد یا مایع بودن): مواد غذایی مایع سریع تر از محیط دهان پاک می شوند،در نتیجه قدرت پوسیدگی زایی کمتری دارند.مواد غذایی جامد به علت چسبندگی و تماس طولانی مدت با دندانها قدرت پوسیدگی زایی بیشتری دارند..

 

 

قوام ماده غذایی : هر چقدر قدرت چسبندگی بیشترباشد.(مثل پفک،شکلات،....)قدرت پوسیدگی زایی بیشتر است

2- دفعات مصرف موادغذایی : هر چقدر دفعات مصرف مواد قندی کمتر باشد ایجاد پوسیدگی کمتر می شود.

توصيه مي شود مواد قندي همراه با وعده هاي غذايي مصرف شود و از مواد قندی و شکلات به عنوان پاداش و جایزه برای کودکان استفاده نشود .

مواد غذايي شيرين چسبنده (شكلات ، كشمش ، كيك ، كلوچه و ...) بسيار بيشتر از انواع مايعات (شير ونوشيدني هاي شيرين) پوسيدگي زا هستند .

ليست تنقلات سالم : انواع آجيل ، بادام زميني ، گردو ، بادام ، آدامس هاي بدون قند ، پنير ، نان ، ميوه ، سالاد ، سبزيجات تازه و ...

 

 

 

باقي ماندن مواد قندي در دهان و بر سطح دندان ها به مراتب بيش از مقادير زياد آن كه فورا مصرف مي شود باعث پوسيدگي دندان ها مي گردد .

خوردن مكرر مواد قندي در شبانه روز و در فواصل بين غذاهاي اصلي ، بخصوص در حالاتي كه در روي دندان ها باقي مي ماند ، بيش از آنهايي كه با غذاهاي اصلي صرف مي شوند ، توليد پوسيدگي مي كنند .

نوع موادقندي ، چگونگي تهيه و تعداد دفعات مصرف ، بيش از مقدار مصرف آنها در ايجاد پوسيدگي دندان ها اهميت دارد.

به منظور پیشگیری از پوسیدگی دندان بایستی موارد زیر مورد توجه قرار گیرد:

1 – به حداقل رساندن مصرف مواد قندی و شیرینی جات.

2- بلافاصله پس از مصرف موادقندی مسواک زدن دندانها.

3 – در صورت وسترس نبودن مسواک، شستشوی دهان با آب.

4 – مصرف مواد قندی همراه با وعده های اصلی غذا.

5 – استفاده کمتر از مواد قندی و شیرینی جات مایع، نرم و چسبنده.

6 – استفاده از سبزیجات و میوه های تازه و سفت (جامد)