جمعه 30 تير 1396 - 26 شوال 1438
  فلوراید
 

عنوان /موضوع آموزشی : فلوراید
گروه هدف
: دانش آموزان
آموزش دهنده :
بهورز

مقدمه :

فلوراید چیست؟

فلوراید یک ماده طبیعی است که باعث افزایش مقاومت دندانها در برابر پوسیدگی می شود. این ماده معمولاَ از راههای مختلفی ( آب آشامیدنی، خمیر دندان، دهان شویه،ژل فلوراید،وارنیش، قرص،قطره ،....) به بدن انسان می رسد. و درغذاهای دریایی مثل ماهی ، میگو، چای وجود دارد.

میزان مناسب فلوراید آب آشامیدنی ppm 2/1 – 7/0 می باشد، حداکثر فواید فلوراید تنها زمانی حاصل می گردد که فلوراید مورد نیاز بدن از راههای مختلف مثل مصرف دهانشویه، آب فلورایددار وخمیردندان حاوی فلوراید تامین گردد(:PPmیک میلی گرم در یک لیتر). با توجه به میانگین فلوراید آب آشامیدنی استان که کمتر از 7/0 پی پی ام می باشد.ضرورت دارد،مقدار فلوراید مورد نیاز دندانها را از راههای قابل دسترسی تامین کرد که یکی از راههای موجود استفاده از دهان شویه سدیم فلوراید 2/0%در دانش آموزان 6 تا 12 سال می باشد.

نحوه تاثیر فلوراید بر روی مقاوم شدن دندانها:

فلورایدی که وارد بدن می شود از طرق مختلف می تواند اثر بگذارد:

1) مصرف فلوراید سبب ورود آن به عاج و مینای دندانهای رویش یافته می شود و سبب استحکام دندان و افزایش مقاومت آن در برابر پوسیدگی می گردد.

2) فلوراید مصرفی به داخل بزاق ترشح می شود که اگر چه غلظت بزاقی آن کم است غلظت آن در پلاک میکروبی زیاده بوده و سبب کاهش تولید اسید می شود که خود باعث کاهش پوسیدگی دندانی می شود.

3) مصرف موضعی فلوراید (دهانشویه، خمیردندان و ...) باعث ورود آن به ساختمان دندان شده و در محکم شدن ساختمان دندان موثراست.

4) فلوراید باعث کاهش بروز پوسیدگی در دندانهای شیری به میزان 50 – 40 درصد و در دندانهای دایمی 60 – 50 درصد می شود.

*لازم به ذکر است که افزودن فلوراید به آب آشامیدنی جامعه در صورت امکان پذیر بودن می تواند موثرترین روش برای پیشگیری از پوسیدگی دندانی باشد.

روش های مختلف استفاده از فلوراید:

الف) روش های موضعی :

1) دهانشویه سدیم فلوراید 2) خمیردندان حاوی فلوراید 3) ژل و وارنیش فلوراید

ب) روش های خوراکی ( سیستمیک ) :

1) افزودن فلوراید به آب آشامیدنی 2) افزودن فلوراید به نمک، شیر و ... 3) استفاده از قرص و قطره فلوراید

دهانشویه سدیم فلوراید 2/0 درصد :

در راستای اجرای برنامه کشوری سلامت دهان و دندان در مدارس ابتدایی در بخش پیشگیری کلیه دانش آموزان بصورت رایگان و تحت نظر مجریان برنامه از دهانشویه سدیم فلوراید 2/0 درصد استفاده می کنند که مراحل اجرایی آن به طور مختصر توضیح داده می شود:

1) هر بطری 250 سی سی دهانشویه برای مصرف یکسال هر دانش آموز کافی است.

2) هفته ای یکبار حدود 5 سی سی (به اندازه درب بطری) از دهانشویه در هر بار مصرف می شود

3) هر دانش آموز باید یک بطری مجزا داشته باشد و نام و نام خانوادگی او بر روی آن درج گردد.



4 )پس از هربار استفاده از دهانشویه، درب بطری محکم بسته شود

5)دانش آموزان اول ابتدایی بهتراست مراحل استفاده را چند بار با آب خالی تمرین کنند تا مطمئن شوند دهانشویه را قورت نمی دهند.

6 ) دهانشویه در طول سال تحصیلی حتماَ در مدرسه استفاده شود و پس از آموزش لازم به والدین جهت استفاده در تعطیلات تابستانی به ایشان تحویل گردد تا دانش آموز بطور مرتب در منزل با نظارت والدین از دهانشویه استفاده نماید

7 ) در جلسات اولیا و مربیان جهت آگاهی والدین در رابطه با نقش فلوراید در تقویت دندانها و نحوه استفاده از دهانشویه صحبت شود

8) محل نگهداری دهانشویه مناسب و به دور از نور شدید و حرارت باشد

9) برای جذب بهتر و بیشتر فلوراید بهتراست دانش آموزان قبل از استفاده از دهانشویه دندانهای خود را مسواک کنند و تا نیم ساعت پس از استفاده چیزی نخورند و نیاشامند و حتی دهان خود را با آب نشویند

10 )ترجیحاَ روز معینی در هفته جهت استفاده دانش آموزان تعیین گردد و اگر دانش آموزی در آن روز غایب بود حتماَ روز بعد از دهانشویه استفاده کنند



چگونگی استفاده از دهانشویه سدیم فلوراید:

1) حدود 5 سی سی از دهانشویه برای هر دانش آموز در درب بطری بریزید.

2) برای پیشگیری از قورت دادن دهانشویه از دانش آموزان بخواهید که دهانشویه را به داخل دهان بریزند و سرشان را کمی به طرف جلو خم کنند.

3) سپس به مدت یک دقیقه دهانشویه را داخل دهان به گونه ای بچرخانید که تمام سطوح دندانها با آن تماس پیداکرده و سپس آن را بیرون بریزید.

 

 

4) لازم است به دانش آموزان یادآوری گردد که پس از مصرف دهانشویه تا مدت نیم ساعت چیزی نخورند و نیاشامند.

* نکات قابل توجه:

اگر مقدار کمی از دهانشویه قورت داده شود نگران نشوید چون مقدار فلوراید آن ناچیز است ولی اگر مقدار زیادی از آن قورت داده شود باید:

· مقداری شیر یا داروی ضداسید معده (شیرمنیزیم یا آلومنیوم ام جی اس) که از جذب قلوراید جلوگیری می کند به او داده شود.

· دانش آموز را به دندانپزشک ارجاع فوری بدهید

*بنابراین برای داشتن دندانهای سالم بایستی موارد زیرمورد توجه قرار گیرد:

1 - دندانهای کودکان را فلوراید تراپی کنید.

2- در صورت دادن دهانشویه از مدرسه، به دقت مصرف کنید.

3 - استفاده از دهانشویه در هر هقته یک روز می باشد.

4 - قبل از استفاده از دهانشویه حتما مسواک بزنید.

5 – مدت استفاده از دهانشویه یک دقیقه می باشد.

6 – پس از استفاده به مدت نیم ساعت چیزی نخورید و نیاشامید.

منبع مورد استفاده در تدوین متون آموزشی

نوع منبع

عنوان

مولف/تهیه کننده

تاریخ تهیه

محل انتشار

کتاب

سلامت دهان ودندان(مجموعه کتب آموزش بهورزی)

دفتر سلامت دهان و دندان

1384

وزارت بهداشت ودرمان